اهو اهو

مراسم ويژه محلي اهو اهو

اين سنت در روستاي خورهه در شامگاه چهاردهمين ماه رمضان -  شب تولد حضرت امام حسن (ع) برگزلر مي شود . با تاريک شدن هوا ، نوجوانان و کودکان به دسته هايي تقسيم مي شوند و به در خانه ها مي روند و اشعاري مي خوانند . يکي از افراد گروه که از همه بزرگتر است با صدا ي بلند شعري مي خواند وديگران در پايان آن با صداي بلند اهواهومي گويند . اين گروه معمولا به در منازلي مي روند که فرزند پسر کوچکي داشته باشد . حال اگر نام فررزند کوچک يک خانواده «محمود» باشد ، اين ابيات به صورت زير خوانده مي شود :

محمودخـان شمائيـد            اهواهو             ، از قلعه در نيائيـد        اهواهو

  کـه مردم دشمنت اند           اهواهو             ، به قصد کشتنت اند     اهواهو

      ..........

   آجيل بيار زودي         اهواهو

در پايان اشعار معمولا پسر کوچک خانواده مقداري آجيل و تنقلات براي گروه مورد نطر مي آورد . اگر صاحب خانه دير آجيل بياورد دوباره اشعار فوق خوانده مي شود .

 

news in khorhe

news in khorhe

امامزاده ای که در این روزها در حال ترمیم جدی است و بالاخره دست زدن به این خاک قدیمی

خالی از خبر نیست.

واین بار خبر اینکه در حال کندن دیواره های اطراف امامزادهُ استخوانها و جسدهایی چندین ساله

یافت شده که توجه مردم و مرمت گران را به خود جلب نموده است و جالب تر اینکه عده ای از اهالی

خورهه می گفتند که اجسادی پیدا شده که بعد از سالها هنوز گوشت به تن داشته ولی من که

چند روز بعد از این ماجرا به آنجا رفته بودم به جز این عکسها والبته تکه های بزرگی از کفن چیزی نیافتم

و وقتی از چند نفر پرسیدم پس کجاست ان جنازه های گوشتدار می گفتند که گویا آنها را دفن کرده اند.

---

---

---

---

متن کامل برگرفته از وبلاگ خورزنیها

مرمت اشياء فلزي مكشوفه خورهه

 

در كاوش هاي اخير در محوطه باستاني خورهه محلات تعدادي آثار فلزي شامل يك وسمه جوش، چند نوك پيكان آهني و سكه بدست آمده كه جهت انجام اقدامات حفاظتي ومرمتي به گروه فلز پژوهشكده حفاظت و مرمت انتقال داده شده است. اقدامات .مستند نگاري تصويري و فني، بررسي هاي ميكروسكوپي و آزمونهاي آزمايشگاهي به منظور شناسايي مواد متشكله و تشخيص فرايندهاي تخريب در اين آثار و مقايسه هاي ريختي از جمله مراحلي است كه تا كنون بر روي اين مجموعه اجرا شده است

.برخي از اين آثار به ويژه آثار آهني كه عمدتاً از پيكان ها و تيغه ها مي باشند ساختار فلزي خود را كاملاً از دست داده اند كه در دست مرمت مي باشند ليكن ساير آثار اين مجموعه از شرايط ساختاري مناسب تري برخوردار هستند كه مراحل پاكسازي وتثبيت را طي مي نمايند.

محوطه باستاني خورهه محلات، كه ستونهاي سنگي آن از آثار شناخته شده هنر و معماري به شمار مي آيد به عنوان يكي از محوطه هاي متعلق به دوران پارت ( اشكانيان) است كه از لحاظ باستاني داراي جايگاه ويژه اي است. محوطه مذكور تا كنون توسط هيئت هاي مختلف مورد كاوش قرار گرفته و اين بار نيز در كاوش هاي فصل پنجم كه به سر پرستي دكتر رهبر صورت پذيرفت اشيا مذكور كشف گرديد. درآ؛ينده نزديك عمليات مرمتي در پژوهشكده حفاظت و مرمت بر روي اين آثار به پايان خواهد رسيد.

سریع نگاه کنید.....

دو تصویر جالب:

۱- همانجا که نشستید سر خود را جلو و عقب ببرید.

۱- نقطه های سیاه را بشمرید!!!!!!!

لغات اصیل(2)

اینم کمی دیگر از لغات قدیمی:

مشتولق(moshtologh)=مژدگانی

سقلمه(sogholme)=ضربه ای با مشت

شره(shere)=پارچه ی کهنه

ترقزی(terghezi)=چوبی کوتاه که برای انداختن گردو پرتاب می کنند.

کندوله(kandole)=انبار موقت گندم و جو به صورت کوزه ای بزرگ

قبرقه(ghaborghe)=بغل یا کنار

چزه(cheze)=یک نوع بوته

دمینه(damhne)=سوراخ هوا کش تنور

دلنگن(delengon)=آویزان

چنگوله(chengole)=منگوش

در حصار(daresal)=دم در

اونکی(aonaki)=نخی که پشت جل الاغ می بندند.

لغاز(loghaz)=چرندیات

تنده(tande)=تخمه

معبد ديونيوس یا خانه اشرافی

 

معبد خورهه كه بر اساس نظر باستان شناس آلماني هرتسفلد معبد ديونيوس ( خداي شراب ) تشخيص داده شده بود و هم اكنون اين نظريه مردود اعلام شده است در روستاي زيبايي به اسم خورهه واقع شده است . از اين معبد تنها دو ستون سنگي به ارتفاع 6 متر با حجاريهاي زيبا در بالاي آن باقي مانده است كه خوشبختانه هم اكنون سازمان ميراث فرهنگي در حال حفاري و كشف رمز و رموز اين معبد قديمي است كه به گفته باستان شناسان حاضر در منطقه خانه اي ييلاقي براي اشراف دوره سلوكيان بوده است و نه معبد ديونيوس . در دوره ايلخانيان بر روي خرابه هاي اين معبد گورستاني براي مسلمانان ساخته شده است . با حفاريهاي انجام شده ، ديگر ديوارها و كف اين بنا از دل خاك بيرون آورده شده است تا خاطرات زيباي 2000 و اندي ساله اين معبد دوباره زنده شود . براي حفاري بيشتر اجبارا اسكلت هاي گورستان دوره ايلخاني( حدود 600 سال پيش ) از اين ناحيه به گورستان مجاور منتقل ميگردد تا ديگر زواياي تاريك اين معبد و يا خانه اشرافي روشن شود . در كنار اين معبد بركه اي قرار دارد كه از آب دو چشمه زير سطحي تغذيه ميشود . نمك و املاح موجود در خاك جلوه هاي زيبايي در اطراف اين بركه ايجاد كرده است .. كمي بالاتر در كنار رودخانه به گفته باستان شناسان سنگ نوشته هايي نيز وجود دارد

 .

لغات اصیل اصیل خورهه ای

لغاتی که فقط مخصوص خورهه ای هاست:

اون آله(oonale)=آن طرف 

ببن(beben)=نگاه کن

چینه(chine)=دیوار

چولته(cholte)=چوب نازک  

دارارو(dararoo)=چوب برای تکاندن گردو      

دوگوله(dogole)=دیزی:برای آبگوشت خوردن

کشه(kashe)=گوشه

کپ کردن(kopkardan)=ریختن

اون سوکه(oon sokeh)=آن کنار

نیه(niyah)=تکه کلام تعجب

نیاقن(nayaghon)=به زور جا نده

وچمون(vechemoon)=وقت استراحت

هوچی(hochi)=هیچی

مصاحبه با کاوشگر خورهه..........

مصاحبه با دكتر مهدي رهبر

 

 

  سوال: لطفاً  خلاصه‌اي از بيوگرافي و فعاليت‌هاي علمي خود را ذكر نمائيد.

پاسخ:درسال 1316 در شهر سمنان متولد شدم تحصيلات ابتدائي را در شهر سمنان و متوسطه را در دانشسراي كشاورزي ساري گذراندم در سال 1344 در رشته باستان‌شناسي دانشگاه تهران پذيرفته شدم از اساتيدي چون دكتر نگهبان مرحوم دكتر بهنام مرحوم دكتر فره‌وش، خانم دكتر سيمين دانشور و مرحوم دكتر مقدم بهره‌هاي علمي فراوان بردم در سال 1348 با احراز رتبه اول رشته باستان‌شناسي فارغ‌التحصيل شدم بلافاصله از بورس تحصيلي دولت يونان كه از طريق دانشگاه تهران در اختيارم قرار گرفت، عازم يونان شدم و در دانشگاه آتن به تحصيل پرداختم در سال1352 به ايران مراجعت كردم و همكاري‌ام را با مركز باستان‌شناسي ايران آغاز نمودم  سپس كاوش‌هاي خورهه محلات به من واگذار شد كه تاكنون سه فصل كاوش و يك فصل بررسي را در آن محوطه انجام داده‌ام .

مرحله ششم کاوشهای جنوب شرقی محوطه باستانی خورهه در شهرستان محلات به وسعت 600 متر مربع و به وسیله 15 کارشناس آغاز شده است و به مدت 2 ماه ادامه دارد.
دکتر مهدی رهبر سرپرست هيات كاوش امروز در گفت و گو با ایسنا افزود: در کاوشهای مرحله ششم محوطه باستانی خورهه محلات تاکنون اسکلت و گورهای متعلق به دوره اسلامی ، اشیا سفالی ، پیکان و تیغه های سنگی متعلق به دوره های تاریخی اشکانیان ، دیواره های سنگی ، طاقهای خشتی وتعدای از اتاقهای مدفون شده بنا شناسایی شده است .
سر پرست تیم کاوش در محوطه تاریخی خورهه محلات با بیان اینکه به رغم 500 سال حکومت اشکانیان در ایران ، تعداد معدودی آثار تاریخی از این دوره در کشور در کشور شناسایی شده است افزود: شناخت ویژگیهای معماری و سبک زندگی مردم در این دوره کاوشهای باستان شناسی محوطه تاریخی خورهه محلات از اهمیت بالایی برخوردار است.
وی افزود: برای شناسایی کامل بخش جنوب غربی این بنای تاریخی شامل: حیات ها ، باغ ها ، بخش خدمات مانند انبار ، اسطبل ، منزل خدمه ، تهیه نقشه کاملی از بنا و انتشار کتاب معرفی محوطه تاریخی خورهه محلات در صورت تامین اعتبار به شش فصل کاوش باستان شناسی نیاز است.
گفتنی است محوطه تاریخی خورهه محلات از آثار تاریخی به جا مانده از دوره اشکانی ، اسلامی و سلجوقی است که سه هزار متر مربع وسعت دارد و از یک بنا ی اربابی شامل : بخش درونی ، اتاق های متعدد و محوطه بیرونی تشکیل شده است و در حال حاضر از این بنا تنها دو ستون تشکیل از 6 قطعه سنگ با مجموع ارتفاع 8 متر ، بقایای فرو ریخته ستونها ، بخشی از دیواره های سنگی ، گورها و آثار بدست آمده در 5 مرحله عملیات کاوش در این منطقه به جا مانده است.
اين محوطه باستاني نخستين بار توسط ناصرالدين شاه قاجار مورد كاوش قرار گرفت. تصاويري از اين كاوش در آرشيو كاخ گلستان و نيز كتاب تازه منتشر شده " كاوشهاي باستان شناسي خورهه" موجود است.
خورهه" كه پيشتر گمان مي شد بقاياي يك معبد يا آتشكده مربوط به دوره سلوكي باشد بر اساس آخرين شواهد بدست آمده يك خانه اربابي است كه در حدود قرن اول قبل از ميلاد ساخته شده و تا پايان دوره اشكاني به حيات خود ادامه داده است.
ويژگيهاي دو سر ستون بر جاي مانده در اين محوطه و شباهت آن با سبك معماري يونانيان موجب شده تا باستان شناسان داخلي و خارجي از جمله هرتسفلد آن را يك معبد يا آتشكده دوره سلوكي معرفي كنند.
وجود دو بخش اندروني و بيروني با دو ورودي كاملا مجزا در اين بناي تاريخي از جمله نكات مهم معماري دوره اشكاني است.
بخش بيروني اين بنا از آن رئيس خانواده در ملاقات و معاملات با افراد غير خانواده و بخش اندروني مختص خانواده بوده است.
واحــدهاي ساختماني در داخل اندروني شامل دو اتاق تو در تو، يك آشپزخانه و انباري از كشفيات هيات كاوش در سال 1379 به شمار مي رود.
گفتني است اين بناي اشكاني كه در دوره ساساني بوسيله گروهي از صنعتگران با ايجاد ساخت و سازهايي مورد استفاده قرار گرفته، بعد ها با ظهور اسلام در دوره اسلامي بويژه در دوره ايلخاني گورستان بوده است.
نخستيــن كاوش علمي در اين مكان در سال 1335 هـ . ش از سوي شادروان مهندس حاكمي و پس از آن با وقفه اي 20 ساله در سالهاي 1355، 1375 و 1379 مجددا از سوي دكتر رهبر كاوش شده است.

سنگ خیلیزونه

 

 

 

سنگ خیلیزونه مکانی است بالاتر از امامزاده دهستان خورهه و کنار رودخانه. در آنجا یک سنگ بزرگ قرار دارد که روی آن بسیار لیز می باشد. به اعتقاد مردم خورهه این مکان جای سم اسب حضرت علی(ع) می باشد و بدین علت این مکان جاذبه خاصی دارد. مردم وقتی به این محل می آیند بر روی سنگ می نشینند و سپس لیز می خورند و علاوه بر تفریح و نشاط کسانی که حاجتی دارند نیز با اعتقاد خاص ابتدا نیت کرده سپس لیز می خورند.

در نزدیکی این سنگ (سنگ خیلیزونه) تعداد سه سنگ می باشد که با خط بسیار زیبایی روی آنها کنده کاری شده و کلمات زیادی نوشته شده که تعدادی از آنها قابل خواندن می باشد.

در بالا ۲تصویر از این مکان زیبا را مشاهده می کنید.

قدمت خورهه به پیش از میلاد می‌‌رسد!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!

جدیدترین بررسی‌های باستان شناسان روی مجموعه معماری خورهه، تاریخ این محوطه را به 150 سال پیش از میلاد رساند. بررسی‌های باستان شناسان شباهت معماری این مجموعه را با معماری بنای اشکانی ابوقبور بغداد نزدیک می‌‌داند. مجموعه معماری خورهه محلات که یک بنای اشکانی است 45 درجه به سمت شمال شرق منحرف شده و از این جهت به چغازنبیل و معابد بزرگ دیگری چون اور و درگارا شباهت دارد. «مهدی رهبر»، مسئول کاوش در خورهه محلات گفت:‌ «فصل جدید این کاوش‌ها برای اتمام عمارت خورهه آغاز شده است. این بررسی‌ها به کشف معماری کامل این اثر منجر شد. از سویی سفال موجود در این عمارت تاریخ این محوطه را به 150سال پیش از میلاد رسانده است.» او گفت:‌ «در این کاوش‌ها تعداد زیادی سفال و خمره پیدا شده است. کشف سفال‌های کلینگی(جرینگی) که ظرافت خاصی دارند، اثبات می‌‌کند که این خانه یک عمارت اربابی بوده است.همچنین این بررسی‌ها نشان می‌‌دهد که این عمارت با بنای اشکانی ابوقبور بغداد شباهت دارد. بررسی‌ها نشان می‌‌دهد که ساکنین این خانه، بنا را به قصد بازگشت ترک کرده اند. درب بنا با عجله و به وسیله سنگ و خمره‌های شکسته مسدود شده است اما ساکنان آن هرگز به آن بازنگشته اند. بررسی‌ها نشان می‌‌دهد این بنا با انقراض سلسه اشکانی مترو ک شده است و در دوره‌های بعد یک گروه صنعتگر بر کناره آن تأسیسات کارگاهی دایر کرده اند. در دوره اسلامی بویژه ایلخانی نیز سطح تپه گورستان شده است. در این گورستان چند کتیبه پیدا شده است که یکی از آنها وقف نامه و دیگری گفتاری از حضرت پیامبر(ص) است. بررسی‌های تیم باستان‌شناسی طی دوسال کاوش در خورهه محلات منجر به کشف یک بنا، یک سکه و یک ظرف از دوران اشکانی شد که جدیدترین یافته بر روی این آثار نظریه باستان شناسان را مبنی بر معبد بودن این بنا رد می‌‌کند و تاریخ آن را به اشکانی باز می‌‌گرداند.